Orde in de Chaos - Obsidian en schrijven
Gepubliceerd op 4 januari 2024 • 9 min leestijd • 1.732 woorden
Ik ben best wel een chaotisch persoon. Jaja, zelfkennis heb ik wel, in ieder geval wat dat betreft Ik hou van veel dingen en van veel dingen doen. Ik begin met veel dingen, maar maak ze niet allemaal af. Of: Ze zijn in verschillende stadia van ‘compleet’
Dat geeft je wel eens het gevoel dat je dingen niet afkrijgt, of dat ze er niet toe doen. Vooral omdat ik deze schrijfdingen voor mijzelf doe. Maar een paar weken geleden heb ik besloten dat het toch anders moet. Niet alleen omdat in gesprekken met mijn coach een aantal dingen duidelijk werden, of omdat het rommelt op mijn dagelijkse werk. Natuurlijk niet 😃
Ik schrijf omdat ik het leuk vind. Omdat het me helpt om dingen van me af te schrijven. Aan de andere kant wil ik ook dat mensen mijn ervaringen kunnen lezen en hopelijk er nuttige dingen mee doen voor hunzelf.
Vanuit die gedachte ben ik al mijn ideeën gaan vastleggen in Obsidian en nu langzamerhand aan het uitwerken.
Wat is Obsidian?
Als je het echt helemaal plat slaat is Obsidian niets meer en niets minder dan een programma om notities te maken, dan wel teksten te bewerken, een text editor. Maar dan wel een ontzettend goede, slimme en uitbreidbare text editor.
In de basis sla je met Obsidian tekst op in bestanden. Deze bestanden kun je aan elkaar koppelen (linken). Hierdoor spring je snel door al je bestanden heen. Deze teksten kun je verfraaien met Markdown. Mocht je mijn artikel over Hugo gelezen hebben, komt je Markdown vast bekend voor. Je kunt je hierdoor focussen op het schrijven van je teksten, zonder dat je al te veel wordt afgeleid door het opmaken van tekst.
Een aantal kenmerken van Obsidian:
- Maakt gebruik van Markdown
- is snel
- je hoeft niet op ‘opslaan’ te klikken
- heeft een ingebouwd ‘canvas’/mindmapping board
- is uitbreidbaar
- is offline
Je zou het laatste een nadeel kunnen vinden, maar ik leg je uit waarom ik het een voordeel vind.
Op moment dat je je teksten aan het schrijven bent, wil je dat je niet wordt afgeleid door willekeurig wat. Dus ook niet doordat je editor iets moet downloaden van internet, of juist moet opslaan. Het gaat uiteindelijk om het schrijven van je tekst. Hoe meer tekst je kunt produceren, hoe beter het is uiteindelijk. Dat de teksten in het geval van een blog nog wel op internet moeten komen is duidelijk, maar daar hebben we andere tools voor. Je zou hiervoor gebruik kunnen maken van Wordpress, al dan niet met een plugin voor Markdown. Of je kan gebruik maken van een static page generator zoals Hugo, waar ik [eerder over geschreven heb]/alweer-geswitched/.
Mijn orde in de chaos
Om alles een beetje overzichtelijk te houden heb ik een dashboard gemaakt. Dit dashboard is een canvas, waarop ik een aantal cards heb geplaatst. Deze cards verwijzen naar een specifieke heading een een bestand. Dat bestand op zijn beurt bevat een aantal queries:
- idee
- research
- draft
- review
- plannen
- published
- updaten
Door in een notitie de status tag te veranderen van idee naar research bijvoorbeeld, wordt de notitie automatisch verplaatst naar de volgende card. Dit geldt ook voor alle andere statussen. Een ‘bijzondere’ status is de status updaten. Deze status voeg ik toe aan artikelen die ook de status published hebben. Zo zie ik ook welke artikelen ik al wel gepubliceerd heb, maar die ik nog wil updaten. Of dat ik er een vervolg op wil schrijven. Ik kan dan vervolgens een nieuw idee toevoegen, of de oorspronkelijke bijwerken.
Doordat ik dit als dashboard gebruik in Obsidian vertelt dit mij in één oogopslag waar ik ben in mijn schrijven: Met welke artikelen ik bezig ben te schrijven (draft), of waar ik onderzoek voor aan het doen ben (research). Zo kan ik, wanneer ik tijd heb, kiezen wat ik ga doen met de tijd die ik op dat moment heb.
Hoe ziet mijn “schrijfidee” er uit in Obsidian
Zoals gezegd is een notitie in Obsidian een bestand. Dit bestand kun je kenmerken meegeven aan de begin van het bestand, de zogenaamde front matter. Onderstaande template gebruik ik voor het aanmaken van ideeën in Obsidian.
---
tags:
- zelfontwikkeling
- Obsidian
idee: Hoe schep ik orde in de chaos met schrijven
type:
- idee
idee: Hoe schep ik orde in de chaos met schrijven
status:
- draft
---
Canvas: [[orde scheppen in chaos.canvas]]
## Orde in de chaos: Obsidian en schrijven
# Gerelateerde ideeen & andere content
\dataview TABLE titel, idee FROM “ideeen” AND !“Templates” OR “Content” WHERE any(contains(file.tags,this.file.tags)) AND file.name != this.file.name SORT file.name DESC ```
NB: de backslashes bij dataview en de backticks moet je wegdenken. Die staan er alleen, zodat de opmaak van de website niet in de war is. Ik moet nog uitzoeken hoe ik die backticks kan gebruiken in een codeblock.
In dit geval heb ik een aantal properties meegegeven:
- De titel, zodat ik makkelijk een overzicht kan maken van alle titels
- Het type, hier kan ik aangeven of het een blog wordt, een video, een audio artikel, of bijvoorbeeld een foto of andere graphic.
- het oorspronkelijke idee
- in welke status het idee zich bevindt. Is het nog een idee, ben ik aan het onderzoeken (research), of aan het schrijven
- en tot slot de tags. Op basis van tags kun je artikelen makkelijk terugvinden. Dit zijn ook de tags die ik op mijn site gebruik.
## Welke plugins gebruik ik
Voor het schrijven van artikelen gebruik ik op dit moment deze plugins
- Dataview
- Metadata Menu
- Commaner
- QuickAdd
Er zijn meer plugins die handig zijn voor schrijven, zoals de longform plugin, maar die gebruik ik (nog) niet.
Hieronder leg ik kort uit wat ze doen en waar ik ze voor gebruik.
### Dataview
Met de Dataview plugin maak je van je Obsidian Vault één grote database, met alle mogelijkheden van dien. Je kunt eenvoudige zoekopdrachten, of queries, uitvoeren over al je bestanden. Wil je alle bestanden die de status Idee hebben? Geen probleem? Wil je ook nog eens filteren dat deze bestanden niet voorkomen in bepaalde mappen? Ook geen probleem.
De query die ik gebruik om al mijn blog ideeën te zoeken is deze:TABLE WITHOUT ID link(idee) as Idee, dateformat(file.ctime, “yyyy-MM-dd”) as Datum, tags FROM -“Templates” AND -“Classes” or #idee WHERE contains(lower(status), “idee”) SORT dateformat(file.ctime, “yyyy-MM-dd”) DESC
Deze query geeft een tabel terug, waarbij gefilterd wordt waarbij status gelijk is aan 'idee'. Er wordt gekeken in alle mappen, met uitzondering van de mappen Templates en Classes. Als een bestand een tag idee heeft, wordt deze ook meegenomen. De tabel wordt vervolgens gesorteerd op basis van datum van het bestand op aflopende volgorde.
Een ander lijstje wat ik gebruik, zie je in het template hierbovenTABLE titel, idee FROM “ideeen” AND !“Templates” OR “Content” WHERE any(contains(file.tags,this.file.tags)) AND file.name != this.file.name SORT file.name DESC
Deze zorgt ervoor dat in ieder idee een tabel automatisch wordt gevuld met andere artikelen of ideeën die één of meer tags overeenkomend hebben met dit idee. Zo heb ik direct een kleine voorsprong bij het schrijven en kan ik naar relevante artikelen verwijzen.
Obsidian heeft zelf hier overigens ook mogelijkheden voor: backlinks.
Wanneer je een link naar een ander bestand maakt, kun je deze in het backlink panel terugvinden. Deze kun je ook aanzetten, zodat backlinks automatisch onder ieder bestand worden weergegeven. Het aanmaken van een link naar ander bestand, of dit nu al bestaat of niet, doe je door de naam tussen blokhaken te zetten: ```[[ander bestand]]```
### Metadata Menu
Je kunt natuurlijk al je properties met de hand invullen. Je kunt ook gebruik maken van Metadata Menu. Je maakt dan een 'template' voor je bestanden, waardoor je een bepaalde set properties kunt vullen, of kunt laten selecteren uit een lijst. Je kunt iedere notitie automatisch een fileClass laten geven, zodat je, op basis daarvan, allemaal slimme dingen kunt doen. Als je nog steeds denkt "Wat doet dat metadata menu nou eigenlijk?", ik kan het op dit moment niet beter uitleggen. Dat zal wel komen omdat ik het zelf ook nog niet helemaal goed begrijp. Het helpt me in ieder geval de properties per file synchroon te houden.
### QuickAdd
QuickAdd stelt je in staat snel nieuwe bestanden of notities aan te maken. Je kunt gebruik maken van templates (wat ook een standaard functionaliteit is van Obsidian) om nieuwe noties alvast voor te bereiden. Ik heb een QuickAdd actie gemaakt met de naam 'idee', die vervolgens een nieuwe notitie maakt op basis van het template wat je hierboven zit. Deze notitie bevat dus al de standaard opmaak en de belangrijkste properties. De notitie wordt in de juiste map geplaatst (idee in dit geval) en krijgt de naam van de het idee. Vervolgens wordt het idee geopend en kan ik direct beginnen met typen.
### Commander
Je kunt gebruik maken van de hotkey cmd-P (op macOS) of ctrl-P (op Windows) om de command palette te openen en te zoeken naar je net aangemaakte QuickAdd actie. Maar als je snel iets wilt toevoegen, is dat niet misschien net niet frictieloos genoeg.
### Daily Stats
Aangezien je wel wilt weten hoeveel je eigenlijk daadwerkelijk geschreven hebt, moet je dit wel kunnen zien natuurlijk. Daily Stats geeft zoals de naam al aangeeft dagelijkse statistieken over het schrijven. Je kunt eenvoudig zien hoeveel woorden je die dag al getypt hebt, over al je notities heen in Obsidian. Wanneer je een aantal woorden per dag wilt typen kun je zo zien of je al mag stoppen met schrijven, of dat je toch nog even door moet. Daarnaast heeft Daily Stats een panel die je aan de zijkant kunt weergeven, zodat je over een langere tijd kunt zien hoeveel je geschreven hebt.
## De toekomst
Dingen veranderen snel in Obsidian en mijn kennis over Obsidian en plugins ook. Medata Menu heeft een aantal updates waar ik zeker naar zit te kijken. Aan de andere kant probeer ik te voorkomen dat ik alleen maar zit te tweaken, in plaats van daadwerkelijk schrijven. We gaan wel zien hoe de toekomst eruit gaat zien.
## Bron
Natuurlijk heb ik dit allemaal niet zelf verzonnen, daarvoor ben ik te chaotisch, zoals ik zei. Ik heb veel gekeken naar de filmpjes van [Danny Hatcher](https://dannyhatcher.com) en [Jon Stewart](https://simplicity-specialist.com). Serieus: Wat een informatie geven die gasten. Het is soms hogere wiskunde, maar zeker zinvol om te volgen. 
